یکشنبه 01 مرداد 1396

مجله اینترنتی فهادان

جدیدترین مطالب

عرفان اسلامی (4)

چهارمین جلسه عرفان اسلامی

ارتباط منزل تهذیب با منازل بدایات و ریاضت؟!

متن خواجه عبدالله انصاری:

التهذيب، محنة أهل البدايات.

شرح متـــــن:

منزل تهذیب، با نهمین منزل سیر و سلوک، یعنی «مقام ریاضت» تناسب زیادی دارد. خواجه عبدالله، رضوان الله تعالی علیه، منزل تهذیب را مِحنت اهل بدایات دانسته است.

معنای لغوی محنت:

مِحنت در لغت به معنای چیزی است که انسان به وسیله او اختبار و آزمایش می شود؛ ابن منظور در کتاب لسان العرب، محنت را این گونه معنا کرده است: "المِحْنة: واحدة المِحَنِ، التي يُمتَحَنُ بها الإِنسانُ من بلية، نستجير بكرم الله منها"؛ محنت، آن چیزیست که انسان با آن امتحان و ارزیابی می شود.

 

روشن است که جایگاه امتحان در پایان و حتّی پس از آن است لذا خواجه می فرماید: منزلِ تهذیب نفس، در واقع ایستگاهی برای ارزیابی و محکِ درستی پیماییِ «منازل ده گانه بدایات» است به طوری که اگر کسی نتواند از این منزل، به سلامت، گُذر کند به معنای آن است که هنوز منازل ده گانه بدایات را، که 16 منزل، قبل از منزل تهذیب است را به طور کامل طیّ نکرده است.

متن خواجه عبدالله انصاری:

وَ هُوَ شَرِيعَتٌ مِن شَرائِعِ الرِّياضَه.

شرح متـــــن:

«شریعة من شرایع الریاضه» یعنی این منزل یک راه از راه های منزل ریاضت است که در آن تمرینی برای نفس انسان است تا دائماً قلب سالک متوجه پروردگار گردد.

ممکن است سؤالی در ذهن مخاطب، ایجاد شود و آن اینکه جایگاه و رتبه منزل ریاضت، شانزده منزل، قبل از منزل تهذیب است پس چگونه ممکن است با آن تناسب و ارتباط، داشته باشد؟

خواجه در مقدمه کتاب منازل السائرین به نقل از جُنَید آورده است: وقتی عبد و سالک، منازل سلوک را یکی پس از دیگری طی می کند نمی تواند خود را ابتدائاً و درجا، لیسیده از آن منزل، عبور دهد بلکه ممکن است برخی ظرائف و جزئیات، مورد غفلت واقع گیرد که اصلاح آن، بعد از عبور عارف، از آن منزل است زیرا به سبب اشرافیتی که بر منازل قبلی پیدا می کند می تواند به ارزیابی دقیق تر منازل طی شده پیشین بپردازد و احیاناً نواقص و جامانده های آن منازل را اصلاح نماید.

وَ قَد قَالَ الجُنَيدُ: «قَد يَنقَلُ العَبدُ مِن حَالٍ إلى حالٍ أرفع منها، وَ قَد بَقِيَ عَلَيهِ مِنَ التي نَقَلَ عَنها بقيّة، فيشرف عليها من الحالة الثانية فيصلحها»[1].

خواجه عبدالله انصاری پس از نقل این عبارات جنید، می افزاید: "وَ عِندِي أنّ العَبدَ لا يَصِحّ لَهُ مَقامٌ، حَتّى يَرتَفِعَ عَنهُ، ثُمّ يشرفَ عَليهِ، فَيَصِحَّهُ"[2]؛ یعنی اگر جنید این نظریه را با تردید بیان کرده است ولی من قاطعانه بیان می دارم که عبد و سالک، هرگز نمی تواند یک مقام را به کامل، بپیماید مگر آنکه از آن مقام به مقام و منزل بالاتر، گذر کرده باشد تا در سایه اشرافیتی که برایش ایجاد می شود بتواند به اصلاح نواقص آن منزل برآید.

ملّا عبدالرزاق قاسان نیز پس از شرح این جملات می افزاید:

وَ لَعُمرِی أنَّ الحَقَّ مَا عَلَیهِ المُصَنّف رَحِمَهُ اللهُ،[3] می فرماید: به جانم قسم، حق همان است که خواجه فرمود، زیرا هر مقامی، فروع و ظرافت هایی دارد که تا سالک، از آن گذر نکند از آن مُطلعِ نمی گردد.

نتیجه اینکه کسی که نتواند از منزل تهذیب، به درستی گذر کند معنایش این است که در واقع، گذر او از منازل ریاضات که شانزده منزل قبل از منزل تهذیب است ناتمام مانده است و همچنین نشانه مردودی از منازل بدایات است.

10/10/1391 _ مسعود رضانژاد فهادان



[1] منازل السائرین، خواجه عبدالله انصاری، صفحه 27.

[2] همان.

[3] شرح منازل السائرین، ملا عبدالرزاق قاسانی، صفحه 105

امتیاز : نتیجه : 1 امتیاز توسط 1 نفر مجموع امتیاز : 1


لطفاً به اشتراک بگذارید تا همه استفاده کنند.

ارسال به هم میهن محبوب کن - فیس نما ارسال به کلوب افسران ارسال به گوگل پلاس ارسال به فیسبوک


بخش نظرات

این نظر توسط سایت تفریحی در تاریخ 1395/3/18 و 20:03 دقیقه ارسال شده است

سلام خسته نباشید سایت قشنگی دارید، اگه دوست داشتید به سایت ما هم سر بزنید
و اگه خواستید خوشحال میشیم با هم تبادل لینک داشته باشیم، سایت تفریحی فارس فان بیشتر از 20هزار بازدید کننده داره و میتونه به افزایش بازدید وبلاگتون هم کمک کنه

این نظر توسط فیلم در تاریخ 1395/1/6 و 11:23 دقیقه ارسال شده است

ممنون از سایت خوبتون

این نظر توسط zagrosnama ir در تاریخ 1394/12/4 و 14:33 دقیقه ارسال شده است

مثل همیشه عالی

این نظر توسط ادمین لیگ جزیره در تاریخ 1394/8/26 و 12:26 دقیقه ارسال شده است

وب سایت تخصصی تحلیلی خبری ورزشی اخبار لیگ برتر فوتبال انگلستان و باشگاه های لیورپول ، منچستر سیتی ، چلسی ، منچسترسیتی و منچستر یونایتد همه و همه در وب سایت لیگ جزیره با آدرس : http://www.ligejazire.com


نام
ایمیل (منتشر نمی‌شود) (لازم)
وبسایت
:) :( ;) :D ;)) :X :? :P :* =(( :O @};- :B /:) :S
نظر خصوصی
مشخصات شما ذخیره شود ؟ [حذف مشخصات] [شکلک ها]
کد امنیتی


ورود کاربران


عضويت سريع

    نام کاربری :
    رمز عبور :
    تکرار رمز :
    ایمیل :
    نام اصلی :
    کد امنیتی : * کد امنیتیبارگزاری مجدد

آمار کلی سایت

    آمار مطالب آمار مطالب
    کل مطالب کل مطالب : 2031
    کل نظرات کل نظرات : 3202
    آمار کاربران آمار کاربران
    افراد آنلاین افراد آنلاین : 20
    تعداد اعضا تعداد اعضا : 2557

    آمار بازدید آمار بازدید
    باردید دیروز باردید دیروز : 8,945
    ورودی گوگل دیروز ورودی گوگل دیروز : 1057
    بازدید کلی بازدید کلی : 3,664,249



صفحات اضافی سایت