شرح کتاب مقائیس اللغه _ بررسی لغت «أخّ»

شرح کتاب مقائیس اللغه _ بررسی لغت «أخّ»

(أخ)

وَ أما الهَمزَة وَ الخاء فأصلان: [أحدهما] تَأوُّه أو تَكرُّه، وَ الأصلُ الآخَر طَعامٌ بِعَينِهِ. قالَ ابنُ دُرَيد: أَخِ[1] كَلِمَةٌ تُقالُ عِندَ التَأوُّه، وَ أحسَبُها مُحدَثة. وَ يُقالُ إنَّ‏ أخِّ‏، كَلِمَةٌ تُقالُ عِندَ التَّكَرُّهِ لِلشَّئ.

وَ أنشَدَ:

وَ كانَ وَصْلُ الغانياتِ ‏أخَّا[2]

وَ كانَت دَخْتَنُوس بِنتُ لَقيطٍ، عِندَ عَمرو بنِ عَمرو بنِ عُدُس، وَ هُوَ شَيخٌ كَبير، فَوَضَعَ رأسَه فِى حِجرِها فَنَفَخَ كَما يَنفِخُ النّائِم، فَقالَ:‏ أخِ‏! فَقالَت: أخِّ وَ اللَّهِ مِنكَ! وَ ذلِكَ بِسَمْعِه، فَفَتَحَ عَينَيهِ وَ طَلَّقَها، فَتَزَوَّجَها عَمرِو بنِ مَعبِد بنِ زُرارَة، وَ أغارَت عَلَيهم خَيلٌ لِبَكرِ بنِ وائل فَأخَذُوها فيمَن أُخِذَ، فَرَكِبَ الحَىُّ وَ لَحِق عمرُو بنُ عمرٍو فَطاعَنَ دُونَها حَتّی أخَذَها، وَ قالَ وَ هُوَ راجِعٌ بِها:

أىَّ زَوْجَيكِ رأيتِ خَيْرَا *** أألعظيمُ فَيْشةً و أيرَا

أمِ الذى يأتِى الكُماةَ سَيْرَا

فَقالَت: ذاكَ فِى ذاك، وَ هذا فى هذا. و الأَخيخة: دقيقٌ يصبُّ عليه ماءٌ فيُبرَق بزيتٍ أو سمن و يُشْرَب‏[3] قال:

تجَشُّؤَ الشيخِ عن ‏الأخِيخهْ‏

نظرات مطلب

  1. از شما دعوت می کنم به سایت قانون جذب پرورش افکار سر بزنید و نظرات خودتون رو زیر هر مطلب منتشر کنید.
    شاد و پیروز باشید
  2. سلام سال نو مبارک .
    ان شا الله سالی پر از عشق و سلامتی داشته باشی.

    فکر کنم دیگه وقتشه قالب جدیدی نصب کنی که هم امکانات بیشتری داشته باشه و هم حال و هوای بهار ی داشته باشه.
    خوشحال میشم منو در پیوند های سایتت با نام \"طراحی سایت\" و با لینک:
    https://www.webyar.net/
    اضافه کنی.
    حال که زحمت اضافه کردن را کشیدی اطلاع بده تا در کانال تلگرام معرفیت کنم.

ارسال نظر

نام
ایمیل (منتشر نمی‌شود) (لازم)
وبسایت
:):(;):D;)):X:?:P:*=((:O@};-:B/:):S
نظر خصوصی
مشخصات شما ذخیره شود ؟[حذف مشخصات] [شکلک ها]
کد امنیتی

شبکه های اجتماعی